10. Atmosfery planet Układu Słonecznego

Merkury ma ciekawą atmosferę, której głównymi składnikami są tlen, pary sodu i wodór – jest to jednak atmosfera umowa, ponieważ jej gęstość jest bilion razy mniejsza niż atmosfery ziemskiej. Wenus z kolei ma atmosferę z prawdziwego zdarzenia – atmosfera Wenus waży 93 razy tyle, co atmosfera ziemska. 96% stanowi dwutlenek węgla, przez co na planecie… Czytaj dalej 10. Atmosfery planet Układu Słonecznego

9. Żywot gwiazdy

Niedawno mówiliśmy o tym, jak się rodzą gwiazdy (dzięki grawitacji ściskającej materię) i jak żyją (dzięki równowadze między grawitacją i ciśnieniem wytwarzanej energii). Ale co dokładnie dzieje się podczas życia takiego np. Słońca? Żywot gwiazdy upływa bardzo pracowicie. Gwiazda wytwarza nie tylko energię, ale i nowe pierwiastki. Jak to robi, to już wiemy – sklejając… Czytaj dalej 9. Żywot gwiazdy

8. Księżyce Marsa

Mars ma dwa księżyce, malutkie jak na nasze przyzwyczajenia: Fobos ma średnicę 22 km, a Dejmos – 12 km (nasz – 3400 km). Ich nazwy oznaczają „Strach” i „Trwoga”, i pochodzą z mitologii greckiej – byli to synowie  boga wojny Aresa (u Rzymian – Marsa), którzy towarzyszyli ojcu na polach bitew. Pochodzenie tych księżyców nie… Czytaj dalej 8. Księżyce Marsa

7. Z historii nazewnictwa chemicznego

Andrzej Radwański, absolwent fizyki Królewskiego Uniwersytetu Warszawskiego, nauczał fizyki w różnych szkołach i napisał kilka podręczników, w tym obszerne „Zasady fizyki doświadczalney” (1837). Pod koniec życia zaczął fanatycznie zwalczać nazwy wywodzące się z greki lub łaciny. Zobaczmy, co na temat chemii mówi jego „Słownik wyrazów grecko-łacińskich w poznawaniu Rody używanych…” bezpłatnie dodany do dzieła „Treść… Czytaj dalej 7. Z historii nazewnictwa chemicznego

6. Pasożyt, który sprawia, że mysz przestaje się bać kota

Toxoplasma gondii to pasożytniczy pierwotniak, który wywołuje toksoplazmozę, co może być groźne u kobiet w ciąży. Zasadniczo jest to pasożyt kota, tzn. w organizmie kota może się rozmnażać. Potem jest wydalany z odchodami kota, czasem dostaje się na powierzchnię roślin i ziaren, i ostatecznie jest zjadany przez mniejsze zwierzęta, np. myszy. I teraz jak się… Czytaj dalej 6. Pasożyt, który sprawia, że mysz przestaje się bać kota

5. Dlaczego Słońce świeci?

Zacznijmy od tego, że każda gwiazda, jaką widzimy, jest produktem dwóch przeciwstawnych sił – ściskającej materię grawitacji i rozdymającego materię ciśnienia promieniowania. W świecącej gwieździe panuje między tymi siłami równowaga. Gwiazda rodzi się jednak dzięki grawitacji, która ściska materię znajdującą się w przestrzeni kosmicznej, a dzięki temu ściskaniu materia się podgrzewa. W pewnym momencie jej… Czytaj dalej 5. Dlaczego Słońce świeci?

4. Wieczna pigułka

Jednym z najciekawszych medykamentów stosowanych niegdyś w medycynie jest antymonowa pigułka na przeczyszczenie. Większość związków antymonu jest trująca, jednak owa zażywana doustnie pigułka, wykonana ze stopu tego metalu, ograniczała swe działania do udrażniania odmawiającego posłuszeństwa układu wydalniczego. Najciekawszą jednak cechą „wiecznej” pigułki jest możliwość używania jej wielokrotnie. Trzeba było jedynie po opuszczeniu przez nią organizmu… Czytaj dalej 4. Wieczna pigułka

3. Światło

Światło, jak wiadomo, lata szybko. Odległość Ziemia-Księżyc pokonuje w ponad sekundę, pokonanie dystansu między Słońcem a Ziemią zajmuje mu trochę więcej, bo około 8 minut 19 sekund. A ile czasu minie, zanim kwant światła, który powstanie, dajmy na to, w pobliżu środka Słońca, wydostanie się na powierzchnię i dalej w Kosmos? Słońce, będąc całkiem przeciętną… Czytaj dalej 3. Światło

2. Owady się nie męczą

Serio. Owszem, mają bardzo prymitywny układ oddechowy – tchawki to po prostu otwarte na zewnątrz rurki doprowadzające powietrze do wnętrza ciała owada. Ten układ nie działa przy większych rozmiarach ciała, dlatego nie spotkamy mrówki wielkości konia (sorry, Peter Jackson), a maksymalna wielkość owada zależy od stężenia tlenu w powietrzu (w przeszłości bywało większe i owady… Czytaj dalej 2. Owady się nie męczą